13 Ağustos 2022, CumartesiRSSKünyeIletisim
ÜYELİK İŞLEMLERİ
SON EKLENEN VIDEO
FACEBOOKUN ANDROİD İÇİN YENİ UYGULAMASI: HOME
REKLAMLAR
SON YORUMLAR
ALFRED DE MUSSET Necla İsalar o kadar aradım musset hakkında iyi yazı bulamadım. tüm baktıgım yerlerde bır iki satır açıklamadan başka bir şey yoktu. burada buldugum için mutlu old...
OSMANLI PADİŞAHLARININ ÖZELLİKLE Gündem Türkiye Sn. @Erhan Özdemir; Kopyalama yerine, site linkini paylaşabilir veya sayfanın Print Scrn tuşu ile fotoğrafını çekebilirsiniz... ...
TOPLUMDAKİ BİREY SAYISI ve NÜFUS İpek Önder Ahmet bey bana ulaşır mısınız? Önemli. nuripekonder [at] gmail.com
ERKEK SAĞLIĞI VE PROSTAT BÜYÜMES ömer yıldırım Özellikle erkeklerde çok görülen prostat büyümesi ve prostatit benzeri hastalıkların böbreklerin zarar görmemesi için mutlaka tedavi edilmelidir. pros...
BULGARİSTAN VE JAPONYA ÖRNEĞİ selamettin acun keske bu yazıyı biz değil de okuması gerekenler okusa ona göre bişeyler yapmaya calıssa, ne bilim bir adım bir kıvılcım yaratsa. Biz yandık yetenekl...
MASALLAR VE MASAL TÜRLERİ Emin ÇELİK yazılarınızı başından bu yana takip ediyorum benim için masal ve edebi türler içerisinde sanki ayrı bir tür özelliği taşıyor. tek başına şiir gibi tek...
OLMAZSA OLMAZ ANDROİD UYGULAMALA Safa ARSLANER Angry Birds Aslında basit bir uygulama ancak sesler ve görselliğin mükemmel uyumu sayesinde bir anda oyunun bağımlısı olabiliyorsunuz......
DAVRANIŞ ANALİZİ NE ŞEKİLDE YAPI Emin ÇELİK sadece çocuklar için değil gündelik yaşantımızda biz büyükler içinde tüm bunlar geçerli. sadece içimizdeki isimleri farklı oluyor. oldukça şık bir yaz...
HARİCİ HARDDİSK ALIRKEN DİKKAT E Safa ARSLANER Aslına bakarsanız HDD alırken yaptığımız en büyük yanlışlık ucuzuna kaçmak oluyor. Bazı teknoloji marketlerinin elinde kalan ürünleri yarı fiyatlarına...
BİLGİSAYAR NEDEN YAVAŞLAR? sena kızıl Şu başlangıçta açılan uygulamalar durumundan haberdar değilimde bu çok iyi oldu, hemen sıkı bir temizliğe başlıyorum, inşallah hızlanır biraz makinam ...
En Çok Aranan 30
TARİH >  Dünya Tarihi >  

1973 ŞİLİ DARBESİ
1973 ŞİLİ DARBESİ
Kategori
Zaman
29.09.2012 08:13
Yazar
Mert Can DEMİR
Okunma Sayısı
3446


   Şili'de 1970 yılında yapılan genel seçimlerde oyların yüzde 36.3'ünü alan Salvador Allende ipi göğüsledi. Allende'nin rakiplerinden Milli Parti adayı Yorge Allessandri yüzde 34.9, Hristiyan Demokrat Parti adayı Radomino Tomiç ise yüzde 27 oy aldı. 
Allende'nin devlet başkanı seçilişi, seçimle iktidara gelen ilk sosyalist başkan olarak değerlendirildi. 

   Allende'nin görevine başlayabilmesi için kongrenin onayına ihtiyacı vardı. Hristiyan Demokrat Parti Allende'yi destekleyeceğini belirtti. Ancak kongredeki oylamaya iki gün kala Genelkurmay Başkanı General Rene Shneider suikaste uğradı ve yaşamını kaybetti. Generalin Allende'ye karşı olumlu düşünceler içerisinde olduğu söylenir. Bu suikasti, Allende'nin önünü kesmek isteyenlerin yaptığı üzerine bir görüş birliği oluştu. Şili'deki aşırı sağcıların işlediği iddia edilen bu suikastte bazı uluslararası şirketlerin de parmağı olduğu iddia edildi.

   Kongrenin 24 Ekim'de Allende'nin başkanlığını onaylamasıyla Allende görevine başladı. Allende'nin başkanlık koltuğuna oturur oturmaz ilk işi "devletleştirme hareketini" başlatmak oldu. Şili'deki birçok sanayi firması, büyük şirketler ve bankalar devletleştirildi. Şili, dünyanın en zengin bakır madenlerine sahipti ve burada yabancı sermayenin etkinliği göze çarpıyordu. Allende bu bakır madenlerini tazminat ödemeden devletleştirdi. Allende'nin bu hareketi birçok ülkenin tepkisini çekti. Bu ülkeler arasında ABD başı çekiyordu. Allende ise tepkilere kulak asmadan yoluna devam etti.

   Allende mecliste sol partilerden oluşan Halk Birliği hükümetini kurdu. Ancak bu birlik mecliste ve senatoda çoğunluğu ele geçirememişti. Tüm dünya Şili'nin sosyalizme yöneldiği düşüncesindeydi. Ancak Küba lideri Fidel Castro farklı düşünüyordu. Şili'de 20 günden fazla kalan Castro, Şili'deki yasaların burjuva düzenini korumak için yapıldığını ve bu yasalarla sosyalizme ulaşılamayacağını açıklamıştı. Aslında Şili kendine özgü bir model üretmeye çalışıyordu. Bunu Allende şöyle açıklamıştı: Her ülkede sosyalizm, sosyal bünyeye uygun olarak gelişir. Örneğin, Yugoslavya'da ve Çin'de hala ferdi mülkiyet hakkı vardır. Küba sosyalizminin tadı başkadır, Şili sosyalizminin tadı başka olacaktır. Bizim sosyalizmimizde ünlü Şili kırmızı şarabı Vino Tino ile Şili böreği Emperada'nın tadı olacaktır." (1)

Fidel Castro ve Salvador Allende



   Allende giriştiği yeniliklerde ilk zamanlar büyük başarı sağladı. Şili ekonomisinde gözle görülür bir büyüme gerçekleşti. Ancak ekonomide elde edilen bu başarı kalıcı olamamış ve kısa bir süre sonra bozulmaya başlamıştı. Ülkede enflasyon oranları tavan yaptı. Birçok zengin paralarını yurt dışına kaçırdı. Şili ekonomisinde çanlar çalmaya başlıyordu. Zamanla ülkede temel gıda maddelerinin temininde sıkıntılar baş gösterdi.

   Allende için artık her şey kötü gidiyordu. Zaman içerisinde protesto gösterileri başladı. Kadınlar sokaklara çıkıyor ve boş tencerelerle hükümeti protesto ediyordu. Bu protesto gösterilerini Şilili zenginlerin başlattığı daha sonra da tüm halka yayıldığı söylenir. Allende protesto gösterilerine daha fazla tahammül edemeyerek yasak koydu. Ancak göstericiler yasak dinlemedi ve protestolarını çeşitli yollarla sürdürdüler. Bu protesto gösterilerini 26 Temmuz 1973 günü başlayan kamyoncuların grevi izledi. Grevi Kamyoncular Federasyonu başlatmıştı. Allende bu protesto gösterilerinin arkasında CİA'nin olduğunu düşünüyordu. 

   11 Eylül 1973 günü Genelkurmay Başkanı Augusto Pinochet Ugarte liderliğinde askeri darbe meydana geldi. Askerler Başkanlık Sarayı'nı kuşattılar. Allende bu sırada hayatını kaybetti. Allende'nin askerlerin saldırısı sırasında mı öldüğü, yoksa intihar mı ettiği yıllarca hep konuşuldu. Ancak bir süre önce mezarı açıldı ve kardeşi bizzat Allende'nin intihar ettiğini açıkladı. 



(1) Milliyet gazetesi, 11.09.1985

Etiket kon
YORUM PANELİ
Gönder
500
Toplam 0 adet yorum yapılmıştır.TÜM YORUMLAR
11.04.2012 21:30 Gündem Türkiye
Bu yazıda onaylanan hiç bir mesaj bulunmamaktadır! Yazımız hakkında yorum yapıp, farklı bakış açılarından bilgiyi daha verimli hale getirebilirsiniz. Sitemize üye değilseniz, üye olmak için lütfen TIKLAYINIZ
Saygılarımızla.
[ 2012 Versiyon 2.00a ] [ Yazılan her yazı yazarların sorumluluğundadır. Hiçbir yazı izin alınmadan kopyalanamaz. ]
iletisim

DMCA