25 Haziran 2021, CumaRSSKünyeIletisim
ÜYELİK İŞLEMLERİ
SON EKLENEN VIDEO
FACEBOOKUN ANDROİD İÇİN YENİ UYGULAMASI: HOME
REKLAMLAR
SON YORUMLAR
ALFRED DE MUSSET Necla İsalar o kadar aradım musset hakkında iyi yazı bulamadım. tüm baktıgım yerlerde bır iki satır açıklamadan başka bir şey yoktu. burada buldugum için mutlu old...
OSMANLI PADİŞAHLARININ ÖZELLİKLE Gündem Türkiye Sn. @Erhan Özdemir; Kopyalama yerine, site linkini paylaşabilir veya sayfanın Print Scrn tuşu ile fotoğrafını çekebilirsiniz... ...
TOPLUMDAKİ BİREY SAYISI ve NÜFUS İpek Önder Ahmet bey bana ulaşır mısınız? Önemli. nuripekonder [at] gmail.com
ERKEK SAĞLIĞI VE PROSTAT BÜYÜMES ömer yıldırım Özellikle erkeklerde çok görülen prostat büyümesi ve prostatit benzeri hastalıkların böbreklerin zarar görmemesi için mutlaka tedavi edilmelidir. pros...
BULGARİSTAN VE JAPONYA ÖRNEĞİ selamettin acun keske bu yazıyı biz değil de okuması gerekenler okusa ona göre bişeyler yapmaya calıssa, ne bilim bir adım bir kıvılcım yaratsa. Biz yandık yetenekl...
MASALLAR VE MASAL TÜRLERİ Emin ÇELİK yazılarınızı başından bu yana takip ediyorum benim için masal ve edebi türler içerisinde sanki ayrı bir tür özelliği taşıyor. tek başına şiir gibi tek...
OLMAZSA OLMAZ ANDROİD UYGULAMALA Safa ARSLANER Angry Birds Aslında basit bir uygulama ancak sesler ve görselliğin mükemmel uyumu sayesinde bir anda oyunun bağımlısı olabiliyorsunuz......
DAVRANIŞ ANALİZİ NE ŞEKİLDE YAPI Emin ÇELİK sadece çocuklar için değil gündelik yaşantımızda biz büyükler içinde tüm bunlar geçerli. sadece içimizdeki isimleri farklı oluyor. oldukça şık bir yaz...
HARİCİ HARDDİSK ALIRKEN DİKKAT E Safa ARSLANER Aslına bakarsanız HDD alırken yaptığımız en büyük yanlışlık ucuzuna kaçmak oluyor. Bazı teknoloji marketlerinin elinde kalan ürünleri yarı fiyatlarına...
BİLGİSAYAR NEDEN YAVAŞLAR? sena kızıl Şu başlangıçta açılan uygulamalar durumundan haberdar değilimde bu çok iyi oldu, hemen sıkı bir temizliğe başlıyorum, inşallah hızlanır biraz makinam ...
En Çok Aranan 30
TARİH >  Osmanlı Tarihi >  

DİVAN-I HÜMAYUN
DİVAN-I HÜMAYUN
Kategori
Zaman
07.07.2012 09:04
Yazar
Mert Can DEMİR
Okunma Sayısı
7169

   Divan-ı Hümayun, Osmanlı Devleti'nde "mühim meseleler"in görüşüldüğü ve karara bağlandığı bir kurumdu. Burada; siyasi, idari, örfi, şer'i, mali ve askeri konulardaki şikayetler dinlenir, davalar incelenirdi. Bu şikayetler ve davalar üzerine "belirli bir usul" çerçevesinde istişarede bulunulur ve nihai karar verilirdi. Divan, hiçbir ayrım gözetilmeksizin tüm halka açıktı. Herkes şikayetini buraya taşıyabilir ve divan üyelerince görüşülmesini sağlayabilirdi. Divanı, -belirli farklar olmakla beraber- günümüzdeki “Bakanlar Kurulu”na benzetebiliriz.


ORHAN GAZİ DÖNEMİYLE BAŞLAYAN DİVAN TOPLANTILARI

   Osmanlı Devleti'ne bu kurumu getiren hükümdar ise Orhan Gazi idi. Tarihi belgeler çerçevesinde, Orhan Gazi'den önceki Osman Gazi döneminde bu kurumun varlığına ilişkin net bir fikir ortaya koyabilmek mümkün gözükmemekte. Çünkü, dönem hakkında pek fazla bir belgeye sahip değiliz.


FATİH DÖNEMİYLE BİRLİKTE DİVANIN DEĞİŞEN YAPISI

   Divan, Türkiye Selçuklu Devleti'nin devlet teşkilatında görülen bir kurumdu. Osmanlı Devleti de büyük ölçüde Selçuklulardan esinlenmişti. İkinci Murat, divanın yapısında bazı değişiklikler yaptı. Ancak divanda asıl kurumsallaşmayı sağlayacak olan hükümdar Fatih Sultan Mehmet idi. Fatih Sultan Mehmet, divanın yapısı ve işleyişiyle ilgili olarak büyük değişiklikler yaptı ve divana asıl karakterini kazandırdı. Bu değişikliklerden en önemlisi padişahların divan toplantılarına katılmamasıydı. Fatih dönemiyle birlikte padişahlar divan toplantılarını kafes arkasından takip etmişlerdir. Bunun en büyük nedenlerinden biri, divan üyelerinin düşüncelerini daha rahat bir şekilde ifade etmesiydi. Padişahın yokluğunda divana sadrazam başkanlık etmeye başladı. Bu sebeple sadrazamlık makamı önem kazandı ve siyasal bakımdan gücünü arttırdı.

   Fatih dönemine kadar divan toplantıları her gün yapılırdı. Fakat, Fatih dönemiyle birlikte divan haftanın dört günü toplanmaya başladı: Pazar, Pazartesi, Salı, Cumartesi. Arz günleri ise Pazar ve Salı günleri olarak belirlendi.


MÜHİMME DEFTERİ

   Divanda görüşülen konular arz odasında sadrazam aracılığıyla padişaha arz edilirdi. Buradan çıkan hüküm “mühimme defteri”ne kaydedilirdi.

   Divan toplantıları, sabah namazının hemen ardından başlardı. Divan üyeleri, Ayasofya Camii'nde namazlarını kıldıktan sonra bir törenle rütbelerine göre divan toplantılarına katılırdı.


İKİNDİ DİVANI

   Bazen divanda görüşülen meseleler uzun sürerdi. Bu gibi durumlarda görüşmelere sadrazamın kendi konağındaki “İkindi Divanı”nda devam edilirdi. Burada padişahın bilgilendirilmesine gerek olmayan önemsiz davalar ve şikayetler de karara bağlanırdı.


GALEBE DİVANI

   Kapıkulu askerlerine ulufe dağıtımı ve dış ülkelerden gelen elçilerin kabulü vesilesiyle toplanan divana “Galebe Divanı” denilirdi.


AYAK DİVANI

   Padişahlar sık sık halkla ve askerlerle bizzat iletişim kurardı. Buna "Ayak Divanı" denilirdi. Padişah hiçbir aracı olmadan -bizzat- halkın ve askerlerin sıkıntılarını, şikayetlerini dinler; çözüm yolu bulurdu. Ayak Divanı'nın zaman zaman saray dışında da toplandığı görülürdü; özellikle de sefer zamanlarında. Sebep, hızlı bir şekilde karar almak ve uygulamaktı.


KUBBEALTI BİNASI

   Divan toplantıları, Topkapı Sarayı'nda Kubbealtı denilen yerde yapılırdı. Kubbealtı binası, Kanuni Sultan Süleyman'ın emriyle Mimarbaşı Alaüddin tarafından yapıldı. 


Divan toplantılarının yapıldığı Kubbealtı'ndan bir görüntü


   18.yüzyılın sonlarına doğru Bab-ı Ali'nin öne çıkmasıyla divan geri planda kaldı ve etkisi azaldı. Sadece gelen elçileri kabul etmek ve kapıkulu askerlerine ulufe dağıtma işlevini yerine getiriyordu.

   19.yüzyılda İkinci Mahmut'un yaptığı yeniliklerden Divan-ı Hümayun da nasibini aldı ve kaldırıldı. Yerine ise nazırlıklar -diğer bir ifadeyle bakanlıklar- kuruldu.

Etiket kon
YORUM PANELİ
Gönder
500
Toplam 0 adet yorum yapılmıştır.TÜM YORUMLAR
11.04.2012 21:30 Gündem Türkiye
Bu yazıda onaylanan hiç bir mesaj bulunmamaktadır! Yazımız hakkında yorum yapıp, farklı bakış açılarından bilgiyi daha verimli hale getirebilirsiniz. Sitemize üye değilseniz, üye olmak için lütfen TIKLAYINIZ
Saygılarımızla.
Benzer Konular
Benzer Konular
Benzer Konu
Benzer Konu
[ 2012 Versiyon 2.00a ] [ Yazılan her yazı yazarların sorumluluğundadır. Hiçbir yazı izin alınmadan kopyalanamaz. ]
iletisim
Free Music
DMCA